Po ogłoszeniu wyników przetargu wiele fachowych czynników opiniotwórczych zostało zaniepokojonych powstałymi rozbieżnościami w tej
Po ogłoszeniu wyników przetargu wiele fachowych czynników opiniotwórczych zostało zaniepokojonych powstałymi rozbieżnościami w tej materii.
Czy prawdą jest, jak donosi magazyn ˝Skrzydlata Polska˝ (nr 1/2003) i wojskowe pismo ˝Raport˝ (nr 1/2003), że zwycięzca przetargu na samolot wielozadaniowy dla polskiej armii, rząd Stanów Zjednoczonych, próbuje zmodyfikować przedmiot swojej oferty i chce sprzedać Polsce wersję Blok 50-52 samolotu F-16, a nie wcześniej złożony w ofercie F-16 Blok 50-52+, będący nowocześniejszą, pośrednią wersją pomiędzy Blok 50-52 a Blok 60?
Jeśli jest to prawda, to czy ulegnie zmianom pakiet uzbrojenia oferowany Polsce i przez to niektóre rodzaje najnowocześniejszej broni precyzyjnego rażenia mogą nie trafić do Polski?
Pierwotnie oferowany nam F-16 Blok 50-52+ spełnił w pełni wymogi PWLiOP, natomiast standardowa wersja Blok 50-52 - nie. Czy przez te zabiegi należy rozumieć, że firma Lockheed Martin obiecała w trakcie przetargu wszystko, czego żądała polska armia, a teraz w ciszy gabinetów z niektórych obietnic się wycofuje? W związku z tym nasuwa się wątpliwość, czy takie działanie strony amerykańskiej nie oznacza złamania przepisów ustawy o zamówieniach publicznych, która wyklucza jakąkolwiek zmianę treści oferty po ogłoszeniu wyboru oferenta.
Kolejna wątpliwość to niedostosowanie samolotu F-16 do polskiej doktryny obronnej opierającej się na operowaniu, w razie konfliktu zbrojnego, z drogowych odcinków lotniskowych.
Wszyscy w Polsce wiążemy z offsetem duże nadzieje. Z wielkim zadowoleniem przyjęliśmy 27 grudnia 2002 r. ogłoszenie pana ministra Zemkego i pana ministra Szarawarskiego o wartości zwycięskiej oferty offsetowej, opiewającej na niebagatelną sumę 9,8 mld USD. Jednak prezydent Aleksander Kwaśniewski podczas ostatniej wizyty w Stanach Zjednoczonych stwierdził, iż ˝Amerykanie potwierdzili swoje zobowiązanie offsetowe na sumę 6 mld USD˝. Dlaczego wartość offsetu została pomniejszona o 3,8 mld USD?
Zaniepokojenie budzą także firmy, które zyskają najwięcej na tym kontrakcie - BARTIMPEX Aleksandra Guzowatego, PROKOM Ryszarda Krauzego, fabryka silników lotniczych WSK Rzeszów (będąca już własnością kanadyjskiej firmy Pratt & Wittney) oraz gliwicka fabryka Opla.
Władza wykonawcza w Polsce powinna dopilnować, aby offset nie polegał wyłącznie na zakupie towarów od polskich spółek, tylko wymóc na rządzie Stanów Zjednoczonych zrealizowanie obietnic zawartych w ofercie przetargowej (m.in. niejasne plany Lockheeda Martina wobec Świdnika i Mielca po ogłoszeniu wyników przetargu), a także aby negocjacje offsetowe były jawne dla opozycji.
Ostatnie doniesienia z wizyty premiera i kilku członów rządu w USA sprawiają wrażenie, że to znowu Polska ustawia się w roli petenta, który prosi o to, co mu się należy, jeśli uwzględnić zapisy zobowiązań dostawcy samolotu wielozadaniowego. Jakie są warunki brzegowe, których przekroczenie będzie pozwalało na uchylenie rozstrzygnięcia przetargu na rzecz samolotu F-16? Innymi słowy, czy rząd bierze pod uwagę możliwość wypowiedzenia umowy, uwzględniając coraz dość zachowawcze stanowisko co do offsetu.
Jednym z głównych celów przetargu jest zasada, że wartość inwestycji offsetowych nie może być mniejsza od wartości zakupu samolotu. Po ponad miesiącu od rozstrzygnięcia przetargu opinia publiczna nie dowiedziała się wiele na temat amerykańskich inwestycji w Polsce, które miałyby dać naszej gospodarce szanse szybszego rozwoju i dołączenia do ligi państw wysoko rozwiniętych. Chciałbym wierzyć, że cały offset nie zakończy się zaliczeniem kilku inwestycji amerykańskich na terenie Polski, które i tak miałyby miejsce (np. fabryka Opla w Gliwicach), dostarczeniu systemów, które w ramach przetargów byłyby tańsze, oraz sprzedaniu kilku nie najnowocześniejszych technologii, które mają swoich następców w USA.
Chciałbym przy tej okazji uzyskać informację, kiedy polscy podatnicy będą mieli szansę dowiedzieć się, ile ich będzie kosztować samolot wielozadaniowy wraz z obsługą kredytu i jak to będzie rzutowało na budżet w kolejnych latach obowiązywania umowy?
Z poważaniem
Poseł Paweł Poncyljusz
Warszawa, dnia 10 lutego 2003 r.