Interpelacje Poselskie

   Szanowny Panie Ministrze! Jako posłowie Prawa i Sprawiedliwości jesteśmy głęboko zaniepokojeni sytuacją powstałą w wyniku zaprzestania finansowania przez budżet państwa kosztów zakupu szczepionki przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby dla pacjentów przygotowywanych do planowych zabiegów operacyjnych w publicznych zakładach ochrony zdrowia. W ogłoszonym w dniu 19 grudnia 2001 r. rozporządzeniu ministra zdrowia zmieniającego rozporządzenie w sprawie zasad prowadzenia szczepień ochronnych przeciwko chorobom zakaźnym (DzU z 2001 r. nr 148, poz. 1662) wyłączono z II grupy zalecanych szczepień szczepienia dla pacjentów przed planowanymi zabiegami operacyjnymi, dla których szczepionki stosowane przy wykonywaniu szczepień były finansowane z budżetu państwa.

   W rozporządzeniu z dnia 6 lipca 1998 r. zmieniającym uprzednio obowiązujące rozporządzenia ministra zdrowia i polityki społecznej (DzU nr 9, poz. 600 i z 2000 r. nr 55, poz. 664) minister zdrowia, świadomy stanu sanitarno-epidemiologicznego i wynikających z tego faktu zagrożeń, wprowadził do programu szczepień ochronnych szczepienia przeciwko WZW dla pacjentów przed planowanymi zabiegami operacyjnymi, a więc przebiegającymi z naruszeniem ciągłości z tkanek. Jednocześnie minister zdrowia zabezpieczył w budżecie państwa środki finansowe na ten cel. Finansowanie procedury szczepienia podzielono na dwie części, ministerialną - koszty zakupu szczepionki oraz finansowaną ze środków publicznego ubezpieczenia zdrowotnego, realizowane poprzez kasy chorych - koszty związane z medyczną częścią procedury, a więc postępowanie kwalifikujące do szczepienia i procedurę zaszczepienia wraz z kosztami materiałów medycznych. Prowadzona przez lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej organizacja szczepień ochronnych oraz sposób jej finansowania były w pełni akceptowane, w szczególności co do ich celowości, przez środowiska lekarzy epidemiologów i zakaźników oraz kasy chorych. Pojawiły się też pierwsze efekty realizacji zalecanych szczepień w postaci spadku ilości zakażeń szpitalnych w grupie WZW, a tym samym wyraźnego obniżenia kosztów leczenia wirusowego zapalenia wątroby.

   Wobec nadal istniejącego dużego zagrożenia zakażeniem wirusem HBs (WZW) w jednostkach służby zdrowia ze wszech miar celowe jest utrzymanie dopiero co wypracowanego modelu działania. Środki finansowe potrzebne do sfinansowania zakupu i dystrybucji szczepionki według szacunków wynoszą dla tej grupy pacjentów sumę nie większą niż 10 mln zł rocznie. Natomiast spodziewane efekty wynikające z powszechnego stosowania tej procedury są z pewnością wielokrotnie wyższe niż poniesione koszty.

   Jako ewidentne korzyści stosowania szczepień profilaktycznych przed zabiegami operacyjnymi należy m.in. wymienić:

   - spadek zachorowań na WZW typu B, a tym samym oszczędności związane z ewentualnymi kosztami leczenia,

   - spadek śmiertelności pacjentów wynikającej z powikłań w tej grupie zachorowań,

   - spadek liczby osób pobierających świadczenia rentowe z tytułu utraty zdolności do pracy wskutek zakażenia wirusem HBs,

   - zmniejszenie kosztów z tytułu roszczeń odszkodowawczych zgłaszanych przez pacjentów przeciwko jednostkom ochrony zdrowia.

   Argumentacja, że stan sanitarny jednostek ochrony zdrowia jest najlepszą profilaktyką zakażenia WZW, jest o tyle chybiona, że stan sanitarny polskich szpitali jest daleko odbiegający od stosowanych norm w Unii Europejskiej, a powodem tego stanu rzeczy są wieloletnie, wręcz pokoleniowe zaniedbania inwestycyjne w tej dziedzinie. Za taki stan sanitarny jednostek odpowiedzialny jest w głównej mierze budżet państwa. Od lat nie są realizowane programy restrukturyzacyjne i naprawcze w infrastrukturze szpitalnej dotyczące spełnienia warunków sanitarnych opisanych w odpowiednich rozporządzeniach rządowych, np. w rozporządzeniu z 1992 r. o warunkach sanitarnych obiektów ochrony zdrowia.

   Zaniechanie finansowania szczepień w tej grupie ryzyka przez budżet państwa w aktualnej sytuacji oznaczać musi kolejną próbę przerzucenia dalszych kosztów leczenia na pacjenta. Pan minister, będąc osobą znającą praktykę funkcjonowania systemu służby zdrowia w Polsce, pewnie wie, że przerzucenie na kasy chorych fakultatywnego obowiązku finansowania zakupu szczepionek w sytuacji obniżenia przychodów kas chorych wynikających z przyjętych przez Sejm RP ustaw okołobudżetowych o ok. 1600 mln zł, co jest konsekwencją m.in. zmiany w sposobie naliczania składek oraz zamrożenia ich wysokości, powodować będzie, że żadna kasa chorych nie będzie ponosiła dodatkowych kosztów omawianego systemu szczepień przedoperacyjnych.

   Ponadto jesteśmy zbulwersowani sposobem wprowadzenia nowych regulacji prawnych bez wyprzedzającej ją stosownej i pełnej akcji informacyjnej.

   Uważamy, że skutki społeczne, zdrowotne i ekonomiczne tej decyzji są nieadekwatne do spodziewanych oszczędności w budżecie państwa. Mamy wrażenie, że minister zdrowia poprzez zmianę rozporządzenia w sprawie zasad przeprowadzania szczepień ochronnych przeciwko chorobom zakaźnym wprowadzoną w dniu 19 grudnia 2001 r. po raz kolejny dał wyraz, iż nie posiada realnego rozeznania o stanie zagrożeń epidemiologicznych w polskiej ochronie zdrowia oraz wynikających z nich skutków zdrowotnych, społecznych i finansowych. Jest to tym bardziej niepokojące, że znana jest wszystkim sytuacja ograniczenia przez resort zdrowia finansowania programów restrukturyzacyjnych, którego znaczna część była przeznaczona na zadania inwestycyjne służące poprawie sytuacji sanitarnej i technicznej naszych obiektów ochrony zdrowia.

   W związku z powyższym, działając na podstawie art. 14 ust. 7 ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora, prosimy pana ministra o udzielenie wyczerpujących informacji w następujących kwestiach:

   1. Jakie oszczędności powstaną w budżecie państwa w wyniku wejścia w życie rozporządzenia z dnia 19 grudnia 2001 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie zasad prowadzenia szczepień ochronnych przeciwko chorobom zakaźnym?

   2. Czy i jaki przewidywany jest wzrost zachorowań w grupie ryzyka na WZW typu B w wyniku rezygnacji budżetu państwa z finansowania szczepień ochronnych przed planowanymi zabiegami operacyjnymi?

   3. Czy Ministerstwo Zdrowia obliczyło potencjalne koszty leczenia wirusowego zapalenia wątroby typu B?

   4. Czy znane są resortowi ewentualne skutki finansowe dla kas chorych i ZUS (np. renty wynikające z utraty zdolności do pracy) z tytułu spodziewanego wzrostu zachorowań na wirusowe zapalenie wątroby typu B?

   5. Czy w związku z faktem, iż decyzja pana ministra może być oceniana jako pochopna i nieuzasadniona, pan minister przewiduje zmianę swojego rozporządzenia i powrót do finansowania z budżetu państwa kosztów zakupu szczepionki?

   Z poważaniem

   Posłowie Przemysław Gosiewski

   i Bolesław Piecha

   Warszawa, dnia 17 stycznia 2002 r.